Σε 15 ευρωπαϊκές χώρες εκδηλώνονται στις 6 και 7 Νοεμβρίου κινητοποιήσεις με αίτημα το προσωρινό «πάγωμα» της ανάπτυξης νέων μεγάλων κέντρων δεδομένων. Περισσότερες από 100 οργανώσεις συμμετέχουν στην πανευρωπαϊκή εκστρατεία «Stop Dirty Data Centres», ζητώντας την αναστολή των έργων μέχρι να πραγματοποιηθεί αξιολόγηση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών συνεπειών τους.
Ενεργειακές απαιτήσεις και περιβαλλοντικό αποτύπωμα
Οι διοργανωτές των κινητοποιήσεων, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονται οι οργανώσεις Friends of the Earth, Greenpeace και Foxglove, εστιάζουν στις αυξανόμενες ενεργειακές ανάγκες των υποδομών που απαιτούνται για την εκπαίδευση και τη λειτουργία συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης (AI). Σύμφωνα με εκτιμήσεις του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA), η παγκόσμια κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας από τα κέντρα δεδομένων προβλέπεται να ανέλθει από περίπου 485 TWh το 2025 σε 950 TWh το 2030, καλύπτοντας το 3% της συνολικής παγκόσμιας ζήτησης.
Παράλληλα, το γερμανικό Öko-Institut εκτιμά, για λογαριασμό της Greenpeace, ότι οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τη λειτουργία των εγκαταστάσεων αυτών ενδέχεται να αυξηθούν από 212 εκατομμύρια τόνους ισοδύναμου CO₂ το 2023 σε 355 εκατομμύρια τόνους το 2030. Αντίστοιχα, στη Βρετανία, κυβερνητική ανάλυση προβλέπει ότι οι εκπομπές από την υπολογιστική ισχύ της τεχνητής νοημοσύνης θα μπορούσαν να φτάσουν τους 123 εκατομμύρια τόνους CO₂ για την περίοδο 2025–2035.
Πίεση στα δίκτυα και τοπικές αντιδράσεις
Το ζήτημα της διαχείρισης των πόρων αποτελεί κεντρικό σημείο της αντιπαράθεσης. Πέρα από την ηλεκτρική ενέργεια, οι διαδηλωτές αναδεικνύουν την κατανάλωση νερού από τα συστήματα ψύξης, καθώς και τις επιπτώσεις στη χρήση γης και τις τοπικές υποδομές. Στη Μεγάλη Βρετανία, στοιχεία της κυβέρνησης από τον Σεπτέμβριο του 2026 δείχνουν ότι οι αιτήσεις σύνδεσης κέντρων δεδομένων στο ηλεκτρικό δίκτυο αντιστοιχούν σε ισχύ 72,8 GW. Η εξέλιξη αυτή έχει προκαλέσει καθυστερήσεις στη σύνδεση άλλων κατηγοριών έργων.
Οι προγραμματισμένες δράσεις περιλαμβάνουν συγκεντρώσεις και πορείες σε διάφορες πόλεις, όπως:
- Διαδήλωση έξω από το πολωνικό κοινοβούλιο στη Βαρσοβία.
- Πορεία στο Δουβλίνο.
- Συγκέντρωση έξω από κέντρο δεδομένων της Microsoft στη Δανία.
- Ενημερωτική εκδήλωση στο Άμστερνταμ.
- Κινητοποίηση στην περιοχή Brick Lane του ανατολικού Λονδίνου.
Ο συντονιστής της εκστρατείας, Owen Espley, δήλωσε ότι οι τοπικές κοινότητες ζητούν τον περιορισμό της επέκτασης των μεγάλων εγκαταστάσεων. Από την πλευρά της, η τεχνολογική βιομηχανία υποστηρίζει ότι τα κέντρα δεδομένα δημιουργούν θέσεις εργασίας, ενισχύουν τις επενδύσεις και αποτελούν απαραίτητες υποδομές για την ψηφιακή οικονομία.
Ευρύτερος κοινωνικός προβληματισμός
Οι οργανώσεις που συμμετέχουν στην εκστρατεία θέτουν επιπλέον ζητήματα που αφορούν την ευρύτερη ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης. Σε αυτά περιλαμβάνονται ο κίνδυνος απώλειας θέσεων εργασίας λόγω αυτοματοποίησης, οι επιπτώσεις στην ψυχική υγεία από τη χρήση συγκεκριμένων εφαρμογών και ο ανταγωνισμός για τη χρήση γης μεταξύ των τεχνολογικών υποδομών και αναγκών όπως η κατοικία.